71998

خام فروشی معادن ادامه داستان تلخ خام فروشی نفت

دنیای معدن -خام فروشی در بخش معدن در کشور بسیار زیاد بوده و عملاً در این بخش منابع گران قیمت و ذخایر عظیم زیر زمینی کشور به قیمت ناچیز با خام فروشی صادر می شود.

به گزارش دنیای معدن، شاید آرزوی جایگزینی معدن به جای نفت را همه مسئولان کشوری از سال های دور تا امروز مطرح کرده و خواهند کرد. فتح این قله مهم در کشور به الزام هایی نیاز دارد که مهم ترین آن آماده سازی زیرساخت ها است. نباید فراموش کرد که صنایع معدنی ایران یکی از مزیت های اقتصادی کشور به شمار می رود؛ اما عدم استفاده مطلوب و همچنین فراوانی خام فروشی در این صنعت باعث شده، صنایع معدنی به جایگاه واقعی خود نرسد. طی دو سال گذشته، قیمت نفت به طور متوسط 105 دلار بود و حتی در سال 2014 در بالاترین قیمت به 115 دلار نیز رسید، فرصتی که کشورهای تولیدکننده از آن به خوبی برای ساختن اقتصادی قوی و با ثبات استفاده نکردند و این فرصت مغتنم را به هدر دادند.
حال که قیمت نفت بیشتر از 50 درصد ارزش خود را از دست داده و کم کم فشارهای ناشی از کاهش قیمت در بودجه کشورهای تولیدکننده در حال آشکار شدن است، شاید از دست رفتن این فرصت بیش از هرچیز خود را نشان دهد.
درحالی که بیشتر کشورهای تولیدکننده نفت را کشورهای حاشیه خلیج فارس تشکیل می دهند؛ اما این کشورها صنایع قابل اتکایی برای کنار گذاشتن نفت از بودجه خود و جبران کاهش قیمت آن را ندارند؛ اما جمهوری اسلامی ایران با در اختیار داشتن ظرفیت های عظیم طبیعی و انسانی این توانایی را در اختیار دارد. از همین رو است که بسیاری از کارشناسان طی ماه های گذشته از لزوم حرکت در مسیر توسعه معادن و جایگزین کردن آن با صنعت نفت و درآمدهای نفتی سخن گفتند. معادنی که ایران را در زمره یکی از کشورهای غنی در میان تمامی کشورهای دنیا قرار داده است و توسعه متناسب هریک از آن ها در بخش های مختلف برای شکوفایی اقتصاد هر کشوری به تنهایی کافی است.
اما این موضوع که چگونه معادن در توسعه آن ها در کشور می تواند انجام شود و در فرایندی مشخص، جایگزین صنعت نفت و درآمدهای آن شود موضوعی است که میان صاحب نظران و اقتصاد دانان اختلاف نظرهای گسترده ای وجود دارد. بخشی از فعالان و کارشناسان این حوزه معتقدند که بخش معدن کشور اگرچه پتانسیل قابل توجهی برای جایگزین شدن با صنعت نفت دارد؛ ولی عدم توسعه زیربنایی آن در تمامی این سال ها این بخش را نیز به خام فروشی مواد معدنی تبدیل کرده و هر ساله بخش قابل توجهی از منابع معدنی کشور به صورت خام به کشورهای مختلف غربی و شرقی صادر شده و بعد از مدتی کالاهای ساخته شده از همین مواد با قیمت های چندین برابر به کشور وارد می شود.
حمیدرضا بهرامن نایب رئیس خانه معدن به این رابطه تأکید می کند: هنگامی که یک ماده معدنی را به گندله یا کنسانتره تبدیل می کنیم باز هم به فرآوری کامل دست نیافته ایم؛ زیرا تنها زمانی می توان گفت که به فرآوری دست یافته ایم که تمام اهداف اصلی محقق شده باشند. در بخش معدن در استراتژی قابل اجرا با توجه به شرایط امروز کشور باید تغییراتی صورت بگیرد؛ زیرا اگر خام فروشی در بخش سنگ آهن یا سنگ های تزئینی صورت می گیرد، باید به دنبال این باشیم که فناوری تبدیل محصولات خام را ارتقا دهیم تا محصول خام صادر نکنیم. از سوی دیگر هرچه فناوری فرآوری مواد معدنی را ارتقا دهیم باز هم به پای کشورهایی نظیر چین نخواهیم رسید.
نایب رئیس خانه معدن معتقد است با اتکا به معادن ایران به راحتی می توان از وابستگی به درآمدهای نفتی آزاد شد؛ ولی این موضوع پیش شرط های مهمی را نیاز دارد که مهم ترین آن توسعه بخش معدن از سوی دولت و حضور قدرتمند بخش خصوصی است. وی تأکید می کند: رمز موفقیت در بخش معدن استفاده از فناوری روز دنیا است و اگر بتوانیم با سرمایه گذاری در شرکت های معتبر خارجی این فناوری را وارد کشور کنیم، بسیاری از مشکلات این بخش برطرف خواهد شد.
علی دارابی، کارشناس بخش معدن برخلاف نایب رئیس خانه معدن معتقد است: خام فروشی در بخش معدن در کشور بسیار زیاد بوده و عملاً در این بخش منابع گران قیمت و ذخایر عظیم زیر زمینی کشور به قیمت ناچیز با خام فروشی صادر می شود.
وی تأکید می کند: اگر منظور از توسعه بخش معدن و جایگزین کردن آن با درآمدهای نفتی خام فروشی کنونی منابع عظیم معدنی کشور است این موضوع عملاً با درآمدهای نفتی ماهیتاً تفاوتی نخواهد داشت .
وی با تشریح گستردگی خام فروشی در بخش معدن به استان کرمان و معادن متنوع این استان اشاره می کند و می گوید: استان کرمان بهشت معادن ایران لقب گرفته است؛ ولی در تمامی این سال ها عدم سرمایه گذاری در بخش های بالادستی منابع معدنی این استان به صورت خام به کشورهای مختلف صادر شده است.
وی در تشریح حجم خام فروشی در بخش معادن کشور می گوید: یکی از بزرگ ترین معادن کرومیت جهان در استان کرمان واقع است. معدن فاریاب 70 درصد کرومیت موجود در ایران را در خود جای داده است و بیشترین تولید کرومیت در ایران را دارد. خام فروشی در این معادن بسیار وسیع بوده و هر ساله بخش قابل توجهی از محصولات این معدن به صورت خام به چین صادر می شود.
دارابی تأکید می کند: کرومیت یکی از کالاهای مورد توجه کشور چین است؛ زیرا 85 درصد از کرومیت موجود در جهان هم اکنون در صنایع متالورژیکی و در صنعت فولاد به کار می رود و چین یکی از غول های توید فولاد در جهان بوده؛ پس نیاز این کشور به کرومیت و فروکروم روز افزون شده است. در این میان سنگ های معادن فاریاب نیز پس از استخراج و فعالیت های محدود صنعتی به چین صادر می شود.

دیدگاهتان را بنویسید