115363

تصویب طرح توسعه مجتمع پتاس خور و بیابانک

دنیای معدن -طرح توسعه مجتمع بزرگ تولید پتاس خور و بیابانک با هدف افزایش امنیت و رشد اقتصادی این شهرستان به تصویب رسید.

طرح توسعه مجتمع بزرگ تولید پتاس خور و بیابانک در جلسه‌ای با حضور استاندار اصفهان، معاون سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو) و فرماندار شهرستان خور و بیابانک تصویب
شد.
تصویب طرح توسعه خور و بیابانک
استاندار اصفهان در این جلسه گفت: توسعه مجتمع پتاس منجر به افزایش رشد و امنیت شهرستان خور و بیابانک می‌شود و برای مدیریت استان، اولویت است.
به گزارش ایرنا، رسول زرگرپور با اشاره به اینکه مجتمع بزرگ پتاس از حدود ۱۰ سال پیش با وجود آماده بودن به بهره‌برداری نرسیده بود، اظهار کرد: بهره‌برداری از این مجتمع در اسفند ۹۳ در دستورکار مدیریت استان اصفهان قرار گرفت.
وی دلیل راه‌اندازی نشدن این مجتمع را تامین نشدن اعتبارهای مالی و ارزی بیان کرد و افزود: با پیگیری‌های انجام شده، مشکل‌های مالی این مجتمع بزرگ که نقشی غیرقابل انکار در توسعه شهرستان خور و بیابانک دارد، برطرف و فعالیت آن آغاز شد.
استاندار اصفهان با تاکید بر اینکه طرح توسعه این مجتمع با راه‌اندازی ۲ کارخانه باید هرچه زودتر اجرایی شود، تصریح کرد: احداث و راه‌اندازی این دو کارخانه از نظر زیرساخت‌های فنی با مشکلی روبه‌رو
نیست.
وی همچنین خواستار پیگیری تامین سایر نیازهای این مجتمع از قبیل مجوز بانک مرکزی برای در اختیار گرفتن تسهیلات، گاز و ارتباطات ریلی از سوی مسئولان ذی‌ربط شد.
زرگرپور گفت: تامین آب و برق مورد نیاز مجتمع پتاس خوروبیابانک با سیستم جدید خورشیدی قابل حل است و می‌توان از جاذبه‌های گردشگری ایجاد شده در این مجتمع نیز در مسیر توسعه شهرستان خور و بیابانک استفاده کرد.
لازم به یادآوری است، مجتمع پتاس خور و بیابانک نخستین تولیدکننده پتاس در ایران و یکی از بزرگترین تولیدکنندگان پتاس در خاورمیانه است.
این واحد با وسعت معدنی ۲ هزار کیلومترمربع در استان اصفهان، شهرستان خور و بیابانک واقع شده است.
این واحد با هدف تولید سالانه ۵۰ هزار تن کلرید پتاسیم به‌عنوان کود شیمیایی و ۳۰۰ هزار تن کلرید سدیم برای مصارف پتروشیمی، خوراکی و دارویی و ۳۰ هزار تن هیدروکسید منیزیم به بهره‌برداری رسیده است. این مجتمع با سرمایه‌گذاری یک‌هزار میلیارد ریالی به‌عنوان واحد نمونه تولید پتاس کشور درحال فعالیت است.
از محصولات دیگر آن می‌توان به تولید نمک صنعتی، نمک خوراکی، کاستیک سودا، کربنات سدیم، کارنالیت، کلرید پتاسیم، کلرید منیزیم و نمک رژیمی اشاره کرد.
همچنین طراحان و مهندسان این مجتمع موفق شده‌اند نسبت به فرآوری محلول تثبیت خاک و گرد و غبار (SS R۴۰۰) و محلول ذوب برف و یخ (BC ۴۰۰) که نقش مهمی با توجه به شرایط آب‌وهوایی و اقلیم استان و کشور دارد، اقدام کنند.


جذب سرمایه‌گذار، اولویت طرح توسعه
طراحی پایه کارخانه پتاس خور و بیابانک به‌وسیله آلمانی‌ها انجام شده است. البته در دستورکار طرح این کارخانه پتاس ساخت ۳کارخانه در نظر گرفته شده که فاز نخست آن در تیر سال ۱۳۹۴ افتتاح شد که در طرح توسعه این واحد، احداث ۲ کارخانه دیگر در دست اقدام خواهد بود که در کنار آن به صنعت ژئوتوریسم در منطقه نیز پرداخته خواهد شد.
علی علوی‌نایینی، سرپرست واحد پتاس خور و بیابانک چندی پیش درباره روند احداث این کارخانه در گفت‌وگو با صمت اظهار کرد: به‌دلیل مشکلات ایجاد شده بر اثر تحریم‌ها این واحد تا سال گذشته به مرحله تولید نرسیده بود اما سرانجام شرکت تهیه و تولید مواد معدنی ایران توانست پس از ۸ سال مشکلات این کارخانه را برطرف کند.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: در مرحله پیش راه‌اندازی، ۳۰۰ تن محصول آماده فروش با عیار ۹۷درصد تولید شد که دستیابی به چنین موفقیتی در مرحله پیش‌راه‌اندازی غیرقابل پیش‌بینی بود.
علوی درباره همکاری با آلمانی‌ها تصریح کرد: در اجرای پروژه پتاس برای همکاری گزینه‌های مختلفی وجود داشت اما بهترین گزینه آلمانی‌ها بودند.
البته ما نیز یک گروه از نیروهای ایرانی را به مدت ۲ هفته برای آموزش و آشنایی با کارخانه‌های پتاس به آلمان فرستادیم.
مدیرعامل کارخانه پتاس به مشکلات این کارخانه، وضعیت تولید، واردات و صادرات این ماده معدنی پرداخت و گفت: بیشترین پتاس از کشورهای روسیه، بلاروس و ازبکستان وارد کشور می‌شود و چون تولید داخلی وجود نداشته، صادرات بسیار ناچیز بوده است.
علوی‌نایینی با بیان مشکلات این صنعت، وضعیت تولید، واردات و صادرات آن اظهار کرد: یکی از مشکلات این کارخانه جذب سرمایه‌گذار است، زیرا تولید پتاس در کشور مورد توجه قرار نگرفته و سرمایه‌گذاری نکردن دولت برای ایجاد زیرساخت‌ها لازم بوده است.
گفتنی است درحال‌حاضر ۳۶۰ نفر به‌طور مستقیم و بیش از ۲هزار نفر به‌طور غیرمستقیم در مجتمع خور و بیابانک مشغول به‌کار هستند.


کلیات طرح توسعه
درباره کلیات طرح توسعه مجموعه خور و بیابانک، منصور شبانی، مجری طرح خور و بیابانک عنوان کرد: طرح پتاس خور و بیابانک شامل احداث ۳ کارخانه بود. این مجموعه شامل کارخانه نمک خوراکی با ظرفیت ۳۰۰ هزار تن در سال، کارخانه پتاس با ظرفیت ۵۰ هزار تن در سال و دیگری کارخانه هیدرواکسیدمنیزیم با ۳۰ هزار تن در سال است.
شبانی در ادامه توضیح داد: اقدام‌های اکتشاف و تجهیز در آن زمان انجام و زیرساخت‌ها برای ۳ کارخانه ایجاد شد. اما درنهایت سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی در سال ۸۳ در بازنگری که در این زمینه انجام داد، این طرح را محدود به احداث کارخانه پتاس و احداث ۲ کارخانه نمک خوراکی و هیدرواکسیدمنیزیم را منوط به تجهیز کامل زیرساخت‌ها برای کل مجموعه و از محل درآمد کارخانه پتاس کرد.
البته این بازنگری در سال ۸۳ اتفاق افتاد. وی با اشاره به مطالعات پژوهشی و بررسی‌هایی که درباره طرح توسعه خور و بیابانک انجام شد، عنوان کرد: پس از انجام یکسری کارهای پژوهشی در این زمینه، قرار شد هیدرواکسیدمنیزیم و کلریدکلسیم به عنوان طرح توسعه پیشنهاد شود.
شبانی در ادامه خاطرنشان کرد: این پیشنهاد براساس نتایج نمونه آزمایشی ارائه شده بود. قرار بود پساب استخرهای تبخیر خورشیدی را به‌عنوان طرح توسعه پیگیری کنیم. این طرح به مناقصه گذاشته شد و دو شرکت نیز اسناد را خریداری کردند.


محصولات خور و بیابانک
پتاس، نمک و شورابه نهایی از محصولات قابل فروش کارخانه پتاس خور و بیابانک به شمار می‌روند.
در این‌باره شبانی، عنوان کرد: نمک‌های معدنی کلریدسدیم به شکل‌های مختلف در طبیعت یافت و بهره‌برداری می‌شود. یکی از راه‌های استخراج نمک روش تبخیر است که از ذخایر نمکی دریاچه‌ها، پلایا یا همان پوسته‌های نمکی و دریا می‌توان نسبت به استحصال آنها اقدام کرد. همچنین شورابه‌های نمکی و سنگ‌نمک از دیگر ذخایر این ماده معدنی به شمار می‌روند. وی در ادامه خاطرنشان کرد: از دیگر ذخایر نمکی که می‌توان به آن اشاره کرد، گنبدهای نمکی هستند که در آن نمک به شکل لایه‌ای قرار گرفته و در مناطقی همچون گرمسار و سمنان، گنبد نمکی قم و هرمزگان به‌ویژه بندرعباس گنبدهای نمکی فراوانی وجود دارد. همچنین شورابه‌های نمکی دریاچه قم، پلایاهای خور و بیابانک و ترود در جنوب شاهرود و مواد موجود در خلیج‌فارس از دیگر منابعی هستند که می‌توان از آنها نسبت به استخراج و بهره‌برداری از ذخایر نمکی استفاده کرد.


مهم‌ترین تولیدکنندگان پتاس
درحال‌حاضر سالانه حدود ۲۶۰هزار تن پتاس مورد نیاز کشور است. ۹۵درصد پتاس تولیدی جهان در بخش کشاورزی و ۵ درصد دیگر در صنایع شیمیایی، نظامی، دارویی، خوراکی و... استفاده می‌شود. پتاس نام صنعتی ترکیبات پتاسیم‌دار ازجمله کلرید پتاسیم، سولفات پتاسیم، نیترات پتاسیم و... است که به‌دلیل بالا بودن کلر خاک در بیشتر مناطق کشور، کلرید پتاسیم تولیدی، به ترکیبات دیگر پتاس ازجمله سولفات پتاسیم تبدیل می‌شود. مجتمع پتاس خوروبیابانک نخستین و تنها تولیدکننده پتاس در کشور است. در خاورمیانه کشورهای اردن و فلسطین اشغالی که از بحرالمیت پتاس تولید می‌کنند، جزو کشورهای تولیدکننده عمده پتاس در دنیا به‌شمار می‌روند که در مجموع ۳/۳ میلیون تن در سال تولید دارند.
کشورهای کانادا با ۹/۵ میلیون تن، روسیه با ۶/۸ میلیون تن و بلاروس با ۵ میلیون تن نیز در راس هرم تولیدکنندگان پتاس در دنیا قرار دارند.
براساس داده‌های سازمان زمین‌شناسی بریتانیا (بی‌جی‌اس)، کشورهای امریکا، بلاروس، کانادا، چین، آلمان، رژیم اشغالگر قدس، اردن، روسیه، فرانسه، برزیل، شیلی، اسپانیا، اوکراین و انگلستان مهم‌ترین تولیدکنندگان پتاس جهان به‌شمار می‌روند. حدود ۹۵درصد از پتاس تولیدشده درجهان در تهیه کودهای شیمیایی استفاده می‌شود. در نتیجه میزان تولید و مصرف پتاس وابسته به بخش کشاورزی است. در شرایطی که جمعیت جهان رو به افزایش بوده و تقاضا برای مواد غذایی رو به فزونی است، افزایش مصرف کودهای شیمیایی به منظور تامین مواد موجود در خاک، امری طبیعی است.
استفاده نامتوازن ازکودهای ازته و فسفاته اختلال‌های عمده‌ای در حاصلخیزی خاک به‌وجود می‌آورد و اصلاح آن مستلزم بکارگیری کودهای پتاسه است.

دیدگاهتان را بنویسید