فولاد ایران پابرجا در رتبه دهم جهان

یه گزارش دنیای معدن؛ در حالی که گزارش‌های اخیر انجمن جهانی فولاد از جابه‌جایی در رتبه‌بندی برترین تولیدکنندگان فولاد جهان خبر می‌دادند، آمارهای رسمی داخلی نشان می‌دهد که ایران همچنان جایگاه خود را به عنوان دهمین قدرت فولادی جهان حفظ کرده است. با این حال، سایه سنگین محدودیت‌های انرژی و تنش‌های ژئوپلیتیک، استمرار این برتری را با چالش‌های جدی مواجه کرده است. جدال آماری؛ ایران یا ویتنام؟ در روزهای اخیر، انتشار گزارشی از سوی انجمن جهانی فولاد مبنی بر صعود ویتنام به رتبه دهم و سقوط ایران به رتبه یازدهم، واکنش‌هایی را برانگیخت. اما مهدی محمدی، رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی ایران، با رد قاطع این گزارش، به تفاوت در محاسبات زمانی اشاره کرد. طبق گفته‌های محمدی، ایران در سه ماهه نخست سال ۲۰۲۶ میلادی (مطابق با زمستان ۱۴۰۴)، موفق به تولید ۷ میلیون و ۲۶۰ هزار تن فولاد شده است. این رقم در مقایسه با تولید ۶.۴ میلیون تنی ویتنام در همین بازه زمانی، برتری ۸۶۰ هزار تنی ایران را اثبات می‌کند. بدین ترتیب، ایران همچنان پس از برزیل (با ۸.۱ میلیون تن تولید)، در رتبه دهم جهان ایستاده است. چالش‌های داخلی؛ از حملات سایبری تا ناترازی انرژی گزارش‌ها حاکی از آن است که حفظ این جایگاه در سال جاری میلادی به شدت به مدیریت بحران‌های داخلی وابسته است. دو عامل کلیدی که تولید فولاد ایران را تهدید می‌کنند عبارتند از: امنیت زیرساخت‌ها: حمله وحشیانه اخیر دشمن امریکایی _صهیونی (۷ فروردین) به مجتمع‌های فولاد مبارکه و فولاد خوزستان، ضربه‌ای به روند تولید وارد کرده و بازسازی سریع این واحدها را به اولویتی ملی تبدیل کرده است. بحران انرژی: در سال ۱۴۰۴، نرخ بهره‌برداری از ظرفیت فولادسازی ایران تنها ۶۳ درصد بوده است. کارشناسان معتقدند برای جلوگیری از تصاحب جایگاه ایران توسط ویتنام (که رشد ۱۰ درصدی را تجربه می‌کند)، دولت باید صنایع فولاد را از محدودیت‌های برق و گاز معاف کند. بازار جهانی؛ اروپا درهای خود را می‌بندد همزمان با تحولات داخلی، بازار جهانی فولاد نیز روزهای پرالتهابی را سپری می‌کند. اتحادیه اروپا در اقدامی حفاظتی، محدودیت‌های سختی را بر واردات فولاد اعمال کرده است: افزایش تعرفه‌ها: تعرفه برخی محصولات فولادی تا ۵۰ درصد افزایش یافته است. سیاست حمایت‌گرایی: این اقدام با هدف مقابله با فولاد ارزان‌قیمت آسیایی و حمایت از تولیدکنندگان اروپایی صورت گرفته که مسیر صادرات را برای کشورهای منطقه دشوارتر می‌کند. جابه‌جایی قطب‌های قدرت؛ افول چین و ظهور هند تحلیل روند تقاضا نشان‌دهنده یک تغییر الگوی بزرگ در اقتصاد جهانی است: رکود در چین: بزرگترین تولیدکننده جهان به دلیل بحران در بخش مسکن، با کاهش تقاضا روبروست. جهش هند: هند اکنون به عنوان موتور محرک جدید تقاضای فولاد در جهان شناخته می‌شود و مرکز ثقل بازار را از شرق آسیا به سمت جنوب تغییر داده است. تأثیر تنش‌های خاورمیانه: تداوم درگیری‌ها در منطقه و تحولات مرتبط با ایران، منجر به اختلال در پروژه‌های عمرانی و کاهش مصرف فولاد در سطح منطقه شده است که این امر بر فضای کلی تجارت جهانی سایه انداخته است. چشم‌انداز آینده: ۲۰۲۶، سال بیم و امید تحلیلگران معتقدند سال ۲۰۲۶ دوره‌ای از نوسان و عدم قطعیت برای صنعت فولاد خواهد بود. اگرچه پیش‌بینی می‌شود در سال ۲۰۲۷ شاهد رشد ۲.۲ درصدی بازار باشیم، اما سرنوشت این صنعت بیش از هر زمان دیگری به ثبات سیاسی و تأمین پایدار انرژی گره خورده است. برای ایران، حفظ مدال دهمی جهان دیگر تنها یک افتخار آماری نیست، بلکه نبردی در جبهه اقتصادی است که پیروزی در آن مستلزم هوشیاری در سیاست‌گذاری‌های کلان انرژی و بازسازی سریع زیرساخت‌های آسیب‌دیده است