سرمایهگذاری ۶۴۰میلیون دلاری در سالهای ۹۳و ۹۴
دنیای معدن -در جلسهای که چندی پیش بین هیات عامل سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران و اتاق بازرگانی ایران برگزار شد ضمن ارائه گزارشی بهعنوان آخرین وضعیت عملکردی و برنامههای معدن و صنایع معدنی ایران و کشور، نگاهی نیز به گردش مالی این بخش در جهان نیز انداخته شد.
از نکات مهم مطرح شده در این جلسه سرمایهگذاری ۶۴۰میلیون دلاری ایمیدرو در سالهای ۹۳ و ۹۴ بود. همچنین در این گزارش گفته شد در سال جاری بیش از ۱/۱۸ میلیارد دلار طرح افتتاح و ۱/۷میلیارد دلار طرح تنفیذ خواهد شد.
گستردگی زنجیره فولاد در گردش مالی جهانی
مدیر برنامهریزی و نظارت راهبردی سازمان ایمیدرو که ارائه دهنده این گزارش بود در ابتدا اعلام کرد: گردش مالی زنجیره معدن و صنایع معدنی دنیا در سال ۲۰۱۴میلادی حدود ۲هزار میلیارد دلار بوده که بزرگترین و بیشترین بخش این زنجیره مربوط به فولاد است. البته باید توجه کرد که در زنجیره تولید فولاد، مواد معدنی همچون زغالسنگ، سنگآهن، روی و نیکل نیز قرار گرفتهاند.
امیرصباغ گفت: زنجیره تولید فولاد سهم۴۹/۴ درصدی در گردش مالی معدنی جهان دارد و میزان سرمایه آن ۹۶۹میلیارد دلار است؛ یعنی۵۰درصد کل معادن و صنایع معدنی دنیا را به خود اختصاص داده است. بعد از فولاد، زغالسنگ حرارتی است که حدود ۲۷درصد گردش مالی بخش معدن را تشکیل میدهد و سرمایه آن ۵۲۹میلیارد دلار است. در این زنجیره بزرگ، فلز طلا تنها ۷درصد سهم دارد اما سهم پتاس به طور تقریبی ۳درصد بوده و امید است که در آینده با رشد قابلقبولی همراه شود. در این زنجیره دیگر کانیهای معدنی همچون روی، نیکل، بوکسیت، آلومینا و آلومینیوم، مس، پلاتینیوم و پالادیوم، نقره و الماس نیز قرار گرفتهاند که کمترین گردش مالی مربوط به الماس است.
به گفته وی فولاد را میتوان بازار اصلی مصرف صنایع غیرآهنی دانست زیرا زمانی که زنجیره فولاد رشد میکند مثل اتفاقی که امروز افتاده و در ۳ ماه اخیر رشد ۷۰درصد فولاد در چین را داشتیم کل زنجیره نیز با رشد قیمت همراه میشوند. موادی همچون فروکروم، منیزیم و سنگ کروم همگی افزایش قیمت داشتهاند. حال این رشد قیمت را میتوان فرصتی دانست که بتوانیم زمینه را برای صادرات این دست از مواد معدنی فراهم کرده و آن را افزایش دهیم.
صباغ افزود: در امریکا درآمد حاصل از استخراج مواد معدنی حدود ۲۸میلیارد دلار بوده که بعد از ورود به چرخه فرآوری به ۶۳۰ میلیارد دلار رسیده است. این رقم در واقع ارزشافزوده حاصل از این مواد است و ۱۰برابر رقم ابتدایی است. بعد از گذراندن این چرخه، سرمایه بهدست آمده وارد صنعت امریکا همچون خودرو، قطار، راهآهن و... شده و به حدود ۲هزار و ۴۰۰میلیارد دلار رسیده که حدود ۱۴درصد جیدیپی امریکا است.
اتصال معدن به صنعت
مدیریت برنامهریزی و نظارت راهبردی سازمان ایمیدرو با اشاره به اینکه امریکا بخش معدن خود را به صنعت وصل میکند، تاکید کرد: درحالحاضر سازمان ایمیدرو این برنامه را در دستور کار خود قرار داده و سعی دارد تا معدن را به صنعت متصل کند چرا که سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران به عنوان متولی ارزشافزوده بخش معدن است و قصد دارد فعالیتهای معدنی از اکتشاف تا فرآوری را انجام داده و آن را به بخش صنعتی کشور برساند.
وی افزود: مزیتهای ایران در معدن و صنایع معدنی شامل موارد بسیاری است. به عنوان مثال مواد معدنی در جهان، در بخش حملونقل تناژ بالایی را به خود اختصاص میدهند به همین دلیل دسترسی به آبهای آزاد یک مزیت است. همچنین صنایع معدنی آب بر بوده و نیازمند منابع انرژی است. حال با توجه به اینکه تمام موارد یاد شده در جنوب ایران یافت میشود، میتوان این منطقه را به عنوان یک مزیت اثرگذار بر ارزشافزوده معدن دانست.
به گفته صباغ از دیگر دستاوردهای معدن ایجاد زیرساخت برای منطقه و توسعه و آبادانی محدوده معدن است که به طور خودکار با رشد معادن ایجاد میشود. به همین دلیل اگر به دنبال محرومیتزدایی در بخش شرقی کشور هستیم، استفاده از ظرفیت معدنی بهترین راهکاری است که میتوان در پیش گرفت.
به گفته مدیر برنامهریزی و نظارت راهبردی سازمان ایمیدرو ایران مزیتهای جغرافیایی داشته و در کنار کشورهای معدنی قرار دارد. امریکاییها اعلام کردند افغانستان حدود هزارمیلیارد دلار ذخایر معدنی دارد. حال اگر بخواهد این ذخایر را از طریق آبهای آزاد به بازارهای بینالمللی برساند، باید از بندر چابهار ایران و بندر کراچی در پاکستان این کار را انجام دهد. هماکنون چینیها روی بندر پاکستان در حال فعالیت هستند و امید است بتوانیم با هند رابطه نزدیکتری برقرار کرده و بندر چابهار را توسعه دهیم.
سهم ۱۵ درصدی معادن از بورس تهران
صباغ با اشاره به اینکه شرکتهای معدنی ایرانی سهم خوبی از بورس دارند، اعلام کرد: معادن ۱۵درصد از بورس تهران را به خود اختصاص دادهاند. گفتن این نکته مهم است که با وجود ۵هزار معدن در کشور براساس آمار اعلام شده در سال ۹۴-۹۳ شاهد اشتغالزایی برای ۶۲۰هزار نفر در کشور بودهایم.
وی افزود: در تجارت خارجی کل کشور، سهم معدن و صنایع معدنی ۱۱/۵میلیارد دلار بوده است. به این ترتیب که حدود ۷میلیارد دلار معادل ۲۱درصد کل صادرات کشور و ۴/۴میلیارد دلار سهم واردات بخش معدن و صنایع معدنی و معادل ۱۱ درصد کل واردات کشور است. در بحث صادرات مواد معدنی و صنایع معدنی فولاد با داشتن سهم ۳۸درصدی رتبه نخست را دارد زیرا ایران سال گذشته حدود ۴میلیون صادرات محصولات فولادی داشته است. همچنین سیمان و سنگآهن نیز در رتبههای بعدی قرار دارند.
صباغ افزود: در بخش واردات نیز فولاد لولههای بدون درز و ریل، سهم قابلتوجهی دارند و ۶۸ درصد واردات هنوز مرتبط با فولاد است. این موضوع نشان میدهد جای بسیاری برای سرمایهگذاری در صنایع پاییندستی فولاد در کشور وجود دارد.
وی درباره کشورهای هدف صادراتی ایران نیز گفت: اگر بخواهیم ۱۰کشور هدف صادراتی ایران در سال ۹۴ را بررسی کنیم کشور عراق رتبه نخست در بازار معدن و صنایع معدنی ایران را با سهم ۱۸درصدی به خود اختصاص داده که بخش عمده آن مربوط به سیمان و فولاد است. چین نیز رتبه دوم برای صادرات ایران را دارد و مواد معدنی مختلفی همچون سنگآهن، مس، آلومینیوم و بسیاری دیگر از مواد معدنی ایرانی به این کشور صادر شده است.
عمده صادرات فولاد ایران به ایتالیا
صباغ با بیان اینکه هند و ایتالیا در رتبه ۳ و ۴ کشورهای هدف صادراتی ایران هستند، گفت: عمده صادرات فولاد ایران در سال گذشته به کشور ایتالیا بوده است. کشور امارات نیز که در رتبه ۵ قرار گرفته، هماکنون به بازار بینالمللی تاجران صنایع معدنی تبدیل شده و میتواند نقش بزرگی در توسعه تجارت ایران داشته باشد. کشورهای افغانستان، ترکیه، ترکمنستان، عمان و تایلند نیز در رتبههای بعدی بازار صادراتی ایران قرار گرفتهاند.
وی اظهار کرد: عمده واردات ایران از کشور چین است و این در حالی است که ایران قبل از افزایش تعرفه وارداتی فولاد، هدف صادراتی چین بود. امارات متحده عربی نیز دومین مبدا واردات ایران است و کرهجنوبی و ترکیه و هند در رتبههای بعدی قرار دارند. گفتنی است ترکیه کانی مس را از ایران خریده و بعد از تبدیل آن به محصولات پاییندستی، آنها را دوباره به ایران صادر میکند.
مدیر برنامهریزی و نظارت راهبردی سازمان ایمیدرو طرحهای این سازمان را برشمرد و گفت: طرحهای افتتاح شده در سال ۹۳ شامل طرح زرشوران، سیمان ونزوئلا، میلهگذاری المهدی و ۵ طرح زیربنایی برای جاده و خطوط انتقال بود که در مجموع کل سرمایهگذاری ۴۱۹میلیون دلار داشت. همچنین در سال ۹۴ نیز طرحهایی شامل نمونه آزمایشی پترولیوم کک، اسکله بندرعباس، پتاس خور و بیابانک، قطران زرند، طرح زیربناها و افتتاح ۲طرح کنسانتره مس بود که حداقل کار سرمایهگذاری برای آن ۲۲۰ میلیون دلار در مجموع بود.
وی اهداف عمومی فعالیتهای اکتشافی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی را این گونه برشمرد: تحقق سیاستهای اقتصاد مقاومتی با تکیه بر رشد و توسعه و اشتغال منابع و ذخایر معدنی کشور، افزایش ذخایر معدنی کشور با هدف توسعه زنجیره پایین دست معدن در مناطق محروم و اشتغالزایی، کاهش ریسک اکتشافات از طریق تقویت صندوق بیمه فعالیتهای معدنی و زمینهسازی ورود بخش خصوصی و سرمایهگذاری در این حوزه، تامین مواد اولیه مورد نیاز صنایع معدنی کشور همگی از اهداف عمومی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران است. وی در ادامه گفت: در سالهای ۹۳ و۹۴، ۶۴۰میلیون دلار پروژه افتتاح شد و برنامه امسال نیز افتتاح ۱/۱میلیارد دلار پروژه است که بخشی مربوط به ایمیدرو و بخشی نیز مشارکت با دیگر سازمانهاست. همچنین قرار است در امسال ۱/۷ میلیارد دلار پروژههای مختلف معدن و صنایع معدنی جدید تنفیذ شود.
صباغ درباره پروژههای جدید که قرار است فعال شوند یا به تازگی راهاندازی شدهاند، اینگونه توضیح داد: تعریف طرحهای جدید شامل فولاد ۳میلیون تنی چابهار(با مشارکت بخش خصوصی)، آلومینیوم چابهار(شروع مطالعات پروژه)، تاسیس شرکت مشترک ایران و ایتالیا، فولاد کردستان، توسعه زنجیره پاییندستی فولاد به کمک سرمایهگذاران خارجی، از پروژههای جدید سال ۹۵ هستند. همچنین قرار براین است که پروژههای زیر ساختی و مهندسی راهبری شده و به مرحله واگذاری به پیمانکار یا همکاری مشترک و... برسد.
به گفته مدیر برنامهریزی و نظارت راهبردی سازمان ایمیدرو توجه به بخش اکتشاف، طرح تولید محصولات استراتژیک و عناصر نادر خاکی و همچنین توجه به بحث آموزش و پژوهش برای بالا بردن سطح بهرهوری از دیگر برنامهها و اقدامات این سازمان بوده است.
دیدگاهتان را بنویسید